Γεράσιμος Γαλανός: Η «αλησμόνητη φωτιά» του Ληξουρίου
“Ακούγοντας τις ειδήσεις τούτες τις μέρες με όλα τους τα θλιβερά και τα άσχημα, ιδίως για το σπίτι στην Πλάκα της Αθήνας, αλλά και τη φωτιά που ξεκίνησε από μια καφετέρια, ήρθε στο μυαλό μου, ωσάν σβίντα η φράση, όπου την έλεγαν οι παλιοί Ληξουριώτες, πως, «Έναν Ιούλη η φωτιά στο Ληξούρι έκαψε εφτά οικίες, και τι δεν εγίνηκε τότενες μέσα σ’ αυτό το πυροστάσι!»
Το μελέτησα το θέμα αυτής της πυρκαγιάς, που ήταν βαρύ πλήγμα για το Ληξούρι. Είχε αεράκι ανηφορικό και έθρεψε τη φλόγα. Ευτυχώς που δεν κάηκαν άνθρωποι, προλάβανε και βγήκανε προς τη μεριά του Γηροκομείου, από πάνω του δρόμου, προς του Τυπάλδου του Τζανή τα χωράφια.
Πράγματι, ήτανε στα 1929, που κάηκαν επτά οικίες στο Ληξούρι μιαν ημέρα του Ιουλίου. Ακριβώς, τέσσαρις του Ιούλη ήτανε, όπως έλεγαν και οι παλιοί, σε όσους πρόφτασα στα γεράματά τους.
Και μιλούσαν με πάθος για το γεγονός, με αγωνία, με ένταση, λες και όλο και ζούσαν εκείνη τη φωτιά, λες και είχε αποτυπωθεί μέσα στην ψυχή τους, στο είναι τους και δεν την ξεχνούσαν…
Δεν ήξεραν κι αυτοί πώς ξέσπασε η πυρκαγιά, ήταν σούρουπο και η φωτιά ξεκίνησε από τη συστάδα των σπιτιών που ήταν κάτω από το σημερινό Γηροκομείο, Ορφανοτροφείο τότενες, και πήρε αμπάριζα εφτά σπίτια. Πού πυροσβεστική τότε;! Οι πιο τολμηροί με σίκλους, επειδή η θάλασσα ήταν κοντά, προσπαθούσαν να ρίξουν νερό..
Τελικά, η φωτιά τελείωσε, όταν κάηκε όλη η οικιστική συστάδα, εκεί στα Μαρτσελάτα. Το καλοκαίρι ήτανε στα καλύτερά του, όμως οι ταραγμένοι πυροπαθείς, πήραν στη μασχάλη τα διάφορα στρωμάτσα και ρούχα, που έφερε ο κόσμος, και έστρωσαν στην ύπαιθρο, άλλοι στους κάμπους τους, για να περάσουν τις υπόλοιπες μέρες έως να βρεθεί μια λύση.
Η πολιτεία του Ληξουρίου συνέδραμε, βοήθησε πολύ, η Νομαρχία έστειλε άμεσα οικονομική βοήθεια, αλλά οι οικογένειες ήταν αρκετές και λόγω που ερχόταν χειμώνας, οι εκκλήσεις για βοήθεια όλο και πύκνωναν.
Σχηματίστηκε Επιτροπή βοηθείας, που πέρα από χρήματα πρόσφερε υλικά αγαθά για να βοηθήσει του πυροπαθείς.
Ήταν ένα συμβάν στο Ληξούρι, στα 1929, δύσκολο, βαρύ, που συνέβη λίγο πριν βραδιάσει μια νύχτα του Ιούλη και έμεινε ως τραύμα στη μνήμη πολλών Ληξουριωτών, που σ’ όσους έφτασα κι εγώ στη ζήση τους, το θυμούνταν, μου το εξιστορούσαν, λες και το ζούσαν καθημερινά.”
Γεράσιμος Σωτ. Γαλανός
